1. Home
  2. Knowledge Base
  3. Focus stacking

Focus stacking

Focus stacking is een techniek waarbij je meerdere dezelfde foto’s met software samenvoegt tot een foto om een grotere scherptediepte te krijgen. Focus stacking is letterlijk het stapelen van het scherpe gedeelte in een foto. Deze techniek wordt vooral bij macrofotografie veel gebruikt, maar deze kun je ook bij andere fotografiesoorten toepassen, waarbij je een grotere scherptediepte nodig hebt. Je maakt verschillende opnamen waarbij het scherptepunt steeds verschuift. Dus op elke foto is het onderwerp niet helemaal scherp, maar steeds een ander deel. Door ze samen te voegen is het onderwerp in zijn geheel scherp. Bij de softwarematige techniek ‘edge detection’ (randdetectie) of ‘Fourier-analyse’ selecteren ze de scherpste delen per opname. Dit kun je eventueel handmatig corrigeren.

Statief

Om focus stacking toe te kunnen passen is het noodzakelijk om een statief te gebruiken. Elke foto moet precies hetzelfde zijn net als bij ‘exposure bracketing’, alleen het scherpstelpunt schuift steeds iets op bij focus bracketing. De instellingen en de belichting moet verder precies gelijk blijven op elke foto.

Scherpstellen

Gebruik zoveel mogelijk de handmatige instelling van je camera (manuele stand), zodat je instellingen blijven staan zoals je hebt ingesteld. Stel handmatig scherp, stel scherp op het voorste punt van je onderwerp en maak je foto.

Vervolgens draai je aan het de scherpstelring van je objectief om het scherpstelpunt een klein beetje te verleggen, zorg ervoor dat bij elke foto het scherpstelpunt iets overlapt. Zo maak je alle foto’s totdat je uiteindelijk het hele onderwerp hebt gefotografeerd met verschillende scherpe delen. Maak minimaal drie foto’s, maar het mogen er ook zestig zijn. Zorg er bij de compositie voor dat je wat ruimte hebt om de foto bij te kunnen snijden, door ruim te kaderen.

Photoshop

Nadat je je foto’s allemaal hetzelfde hebt bewerkt, kun je ze in bijvoorbeeld Photoshop samenvoegen.
Heb je Photoshop CS4 of hoger, dan heb je geen extra software nodig voor het samenvoegen van een stapel foto’s met verschillende scherptediepte.

Focus-stacking
Foto’s met verschillende schepstelpunten

Stap 1: Foto’s importeren

Alle foto’s moet je op de juiste volgorde samenvoegen tot 1 bestand. Elke foto is een eigen laag. Het is belangrijk dat je de foto’s op volgorde in Photoshop plaatst, anders gaat het samenvoegen fout.

Focus-stacking

Stap 2: Uitlijnen

Nadat je alle foto’s in een bestand hebt staan met een laag per foto, selecteer je alle lagen. Door de bovenste laag te selecteren en daarna Shift ingedrukt te houden selecteer je de onderste laag. Nu zijn alle foto’s geselecteerd. Door naar het menu ‘Bewerken’ te gaan kies je voor ‘Lagen automatisch uitlijnen’. De lagen worden nu met elkaar uitgelijnd.

Focus-stacking-uitlijnen
Focus-stacking-uitlijnen

Stap 3: Overvloeien

In het menu kies je voor ‘Bewerken’ en ‘Lagen automatisch overvloeien’. In het venster kies je voor ‘Afbeeldingen stapelen’. Vink ‘Naadloze tinten en kleuren’ aan. Daarna druk je op ‘ok’. Photoshop gaat zijn werk doen.

Focus-stacking-overvloeien
Focus-stacking-overvloeien

Stap 4: Resultaat – de samengevoegde foto

Je ziet nu dat alle miniatuurfiguurtjes scherp zijn.

Focus-stacking
Focus-stacking

Nadat het eindresultaat is opgeslagen zul je merken dat de lagen in Photoshop een masker hebben gekregen. Als er toch nog iets niet helemaal goed is gegaan met het samenvoegen, kun je eventueel zelf nog het aangemaakte laagmasker aanpassen. De randen kunnen soms niet helemaal netjes zijn. Door de foto bij te snijden kun je dit verwijderen.

Focus stacking is anders dan HDR

HDR wordt vaak verward met focus stacking. Bij focus stacking ligt de focus op de focus (scherpstelpunten) en bij HDR ligt de focus op het dynamische bereik en daarbij de hoge contrasten van licht en schaduwen. Je gebruikt dezelfde methode: meerdere foto’s vanaf hetzelfde standpunt. Deze worden ook met elkaar gecombineerd, maar dit geeft een ander resultaat. Wil je hier meer over leren, dan is de ‘HDR Fotografie Cursus‘ wellicht iets voor jou.

Andere programma’s

Heb je geen Photoshop dan is CombineZP een gratis alternatief. Andere pakketten zijn bijvoorbeeld Helicon Focus en Zerene Stacker.  

Bekijk ook eens het blog ‘Bracketing‘. Daarbij voeg je foto’s samen om uiteindelijk een goed belichte foto te krijgen.

Veel plezier! #blijfklikken

Was dit artikel nuttig?