1. Home
  2. Knowledge Base
  3. Beeldscherm kalibreren

Beeldscherm kalibreren

Beeldscherm kalibreren, misschien heb je er weleens van gehoord. Veel van je gemaakte foto’s worden tegenwoordig bekeken op een scherm of schermpje. Maar van een mooie foto wil je toch wel graag een afdruk laten maken. Op je beeldscherm ziet de foto er supergoed uit. Maar waarom is de afdruk van mijn foto donkerder of anders dan ik had verwacht? Dit is erg vervelend, maar met een speciale meetcel kun je je computerscherm kalibreren.

Beeldscherm kalibreren

Kalibratie

Kalibreren wil zeggen dat je het scherm zo instelt dat de kleuren op een correcte manier weergegeven worden. Rood moet echt rood zijn en geen donkeroranje en in groen mag geen gele zweem zitten. Door kalibratie zorg je ervoor dat de kleuren op je scherm zo goed mogelijk overeenkomen met de norm. Kalibratie is geen wondermiddel; als je een goedkoop beeldscherm gebruikt met een beperkte kleurruimte, zal kalibratie er niet op magische wijze voor zorgen dat je meer kleuren kan zien. Het zorgt er wel voor dat je beeldscherm binnen de mogelijkheden van de hardware steeds het beste en meest consistente resultaat levert.

Waarom is de afdruk van je foto anders?

Er zit een groot verschil tussen een beeldscherm en een foto. Het beeldscherm geeft licht en een foto niet. Vaak staat je beeldscherm veel te fel/helder ingesteld, waardoor de foto niet helemaal overeenkomt met wat je ziet. Door je beeldscherm te kalibreren kun je er voor zorgen dat je scherm wel goed ingesteld staat.

Kleurmanagement, wat is dat?

Elk proces heeft zijn eigen kleurruimte, zoals een scanner, camera, monitor en printer. Het begint al met het oog, wij kunnen veel meer zien dan we uiteindelijk kunnen weergeven op een beeldscherm of op een afdruk. Je kunt niet printen wat je ziet, maar met een goed kleurmanagement kun je wel (ongeveer) printen wat je ziet.

Beeldscherm

Een goed ingesteld beeldscherm is heel erg belangrijk bij het bewerken van je foto’s. Is het kleurmanagement niet op orde, dan komt je foto op een afdruk anders over dan op je beeldscherm. We gaan ervan uit dan je in RAW fotografeert. Je bewerkt de foto in een programma zoals Lightroom of Luminar. Op het beeldscherm kun je precies zien wat je aanpast, maar daarbij is het belangrijk dat het beeldscherm goed ingesteld staat. De kwaliteit van je beeldscherm speelt hierbij ook wel een belangrijke rol. De hoeveelheid kleuren die een beeldscherm kan laten zien maakt een verschil. Des te meer kleuren je kunt zien, des te beter je ze kunt corrigeren. Maar dan kom je als snel uit bij duurdere merken. Dat is vooral belangrijk voor een fotograaf die de perfecte kleuren af wilt drukken. 

Beeldscherm kalibreren

Ook met een goed beeldscherm ben je nog niet verzekerd van de juiste afdruk. De moderne schermen staan standaard veel te helder ingesteld. Dat is voor een afdruk meestal veel te hoog. Daarnaast is de kleurtemperatuur erg belangrijk. Verder is het belangrijk dat het systeem waarmee je werkt (Windows of MacOS X) weet hoe je beeldscherm afgeregeld is. Je zult dus regelmatig je beeldscherm moeten kalibreren met een kalibrator. Je hoeft er niet de duurste kalibrator voor te kopen. Als je scherm afgeregeld is, maakt de kalibratiesoftware een kleurprofiel van jouw scherm en deze wordt bewaard op een plaats waar je besturingssysteem en Lightroom of Luminar dat kunnen vinden. Stel je beeldscherm bij het kalibreren eens minder helder af. Kijk dan nog eens naar de foto in Photoshop of Lightroom. Misschien moet je hem nu wel wat lichter zetten.

Onder welk licht beoordeel je je foto of waar ga je de foto ophangen? Dat moet eigenlijk dezelfde lichtintensiteit hebben als dat van het beeldscherm. Test het zelf maar eens uit. Loop met een fotoafdruk eens een rondje door je huis en loop ook even mee naar buiten. Je zult zien hoe belangrijk het licht is waaronder je de foto bekijkt. Je zult zien dat de kleuren steeds veranderen.

Handmatig

Er zijn ook manieren om je scherm handmatig te ijken, maar de enige betrouwbare methode is met behulp van een speciale meetcel.

Beoordelen van jouw digitale beelden

Er zijn drie zaken van belang bij het beoordelen van jouw digitale beelden.

De werkomgeving
De werkruimte heeft ook invloed op hoe je beelden op jouw monitor eruit komen te zien. Voor een nauwkeurige beoordeling zijn alleen neutrale kleuren (bij voorkeur grijs) in de werkruimte toegestaan. Normlicht geldt als de enige goede verlichting. Als je niet aan deze voorwaarden voldoet dan is het praktisch onmogelijk om een 100% betrouwbare weergave te creëren. Het NIDF heeft voor fotografen een uitgebreide norm voor de inrichting van de werkplek opgesteld. Zie hiervoor de volgende link: https://www.nidf.nl/afbeeldingen/NIDF-norm-2018.pdf .

Monitorkalibratie
Het is dus belangrijk om je beeldscherm regelmatig te kalibreren, vooral voor fotografen. De enige betrouwbare methode is met behulp van een speciale meetcel.

Instellingen van de software voor de kleurweergave
Ook is het belangrijk dat je de instellingen van programma’s als Photoshop goed ingesteld staan. Lightroom Classic maakt hoofdzakelijk gebruik van de Adobe RGB-kleurruimte om kleuren weer te geven. Vaak staat het kleurmanagement van Photoshop ingesteld op de instellingen van Amerika. Dat is vooral van belang als je kleurscheidingen naar CMYK wilt maken (daar moeten ze dus niet op staan).

Photoshop

De instelling RGB is voor een fotograaf veel belangrijker. Via het menu ‘bewerken’ in Photoshop vind je het onderdeel ‘kleurinstellingen’. Er is geen speciale keuze voor fotografen, wel voor ontwerpers en webdesigners. Je moet dus zelf kiezen welke werkruimte je voor RGB instelt. Als je met RAW-bestanden werkt, is de grootste kleurruimte ProPhoto RGB. De kleurruimte is waarin je je foto’s het beste kan bewerken. sRGB is de kleinste kleurruimte en absoluut af te raden om daarin je foto te gaan bewerken.

Fotografie Ploeg Benelux B.V. Photoshop kleurinstelling

Optimalisatie uitvoeren bij het laten afdrukken

Als je je foto’s op je eigen computer beoordeelt en bewerkt, dan moet je erop letten dat het bedrijf waar je ze laat afdrukken geen optimalisatie uitvoert op je foto. Vaak kun je dat uitvinken.

Dus voorkom te donkere afdrukken en bereid je werkruimte, monitor en tools die je gebruikt zo goed mogelijk voor om de perfecte afdruk te krijgen.

Veel plezier! #blijfklikken






Was dit artikel nuttig?